This is default featured slide 1 title

This is default featured slide 2 title

This is default featured slide 3 title

This is default featured slide 4 title

This is default featured slide 5 title

OKREŚLONA SELEKCJA

15

 

Możemy teraz podsumować w następujący sposób epistemologiczną teorię Reventłowa: Na podstawie całkowitej ilości informacji dokonywana jest jej selekcja. Selekcja ta określona jest przez aktualny stan obserwatora (motywację itp.) oraz jego bardziej stałe czynniki osobowościowe, łącznie z jego doświadczeniem i założeniami metanaukowymi. Informacja zo­staje przetworzona w procesach poznawczych na doświadcze­nia fenomenologiczne obserwatora, dające obraz reakcji zwie­rzęcia, bodźców itp. Sprzężenie zwrotne oddziałuje na zmien­ne decydujące o selekcji informacji, co wywiera wpływ na późniejsze eksperymenty i ich wyniki. Reventlow nie podaje żadnych wyraźnych sformułowań doty­czących problemu psychofizycznego, wydaje się jednak, że przyjmuje on koncepcję neutralno-monistyczną. Bardziej wy­raźnie przedstawia sformułowania dotyczące swojej koncepcji człowieka. Stwierdza on, że istnieje tak wiele podobieństw między zachowaniem zwierzęcia a zachowaniem człowieka, iż możliwe jest wzbogacenie psychologii ludzi przez badania eksperymentalne nad zwierzętami. Całe jego integracyjne po­dejście oparte jest na biologicznej filozofii człowieka.

ZWIĄZEK MIĘDZY REAKCJAMI

10

 

Schemat ten ilustruje związek między reakcjami na bodźce j u osobnika badanego w trakcie eksperymentu a percepcją i poznaniem tego zachowania przez obserwatora. „1” przed­stawia świat zewnętrzny, który jest źródłem bodźców dzia-1 łających zarówno na badanego osobnika, jak i na ekspery­mentatora. „2a” oznacza narządy zmysłowe badanego osob­nika. „2b” ilustruje pole percepcyjne ośrodkowego układu nerwowego. „3” jest koordynującą i motywującą częścią OUN (ośrodkowego układu nerwowego). „4a” jest polem ruchowym OUN, a ,,4b” reprezentuje ruchy mięśniowe. „5” oznacza zachowanie zewnętrzne jako całość. Cyfry 2, 3 i 4 łącznie przed­stawiają tak zwane Wrodzone Mechanizmy Wyzwalające (Innate Releasing Mechanisms IRM). Cyfra 1 zajmuje większy obszar niż 2a w celu podkreślenia faktu, że narządy zmysłowe u zwierząt nie są kompletnymi fizycznymi urzą­dzeniami rejestrującymi. „6a” i „6b” przedstawiają narządy zmysłowe obserwatora. „6c” stanowi percepcyjną część jego układu nerwowego, determinującą jego doświadczenia feno­menologiczne obserwowanego zachowania („7”).„8” oznacza opis dokonany przez obserwatora, w którym zawarte są dane naukowe i który jest podstawą naukowego opra­cowania. „8a” nie jest na rysunku symetryczne w stosunku do „2a”, co symbolizuje, iż zwierzę reaguje na bodźce, o któ­rych nie wiemy, a z drugiej strony dzięki instrumentom pomiarowym mamy informacje o tych aspektach świata fizycznego, których nie mogą zarejestrować zwierzęce narządy zmysłowe.Podobnie też „6b” nie jest równe „4b” i „5”, co ilustruje, iż eksperymentator nie jest w stanie spostrzec całości reakcji zwierzęcia.

OPRACOWANA ARGUMENTACJA

11

Jak już wspomniano, Reventlow prezentuje bardzo do­brze opracowaną argumentację dotyczącą założeń filozoficz­nych oraz innych metatwierdzeń. Bardzo wyraźnie sformułował on swoje założenia epistemologiczne. Przyjmuje on w założeniu epistemologię empirystyczną, nie jest to jednak sprawa prostego i bezkompromisowego empiryzmu, lecz empiryzmu przepracowanego pod względem psychologicznym, jak I na to wskazuje następujący cytat (s. 28):„Metoda etologii polega …głównie na obserwacji zwierząt w ich normalnym środowisku biologicznym — lub przynajmniej w warunkach możliwie najbardziej do tego zbliżonych. W związku z tym etologowie I muszą zajmować się tak złożonymi sytuacjami bodźcowymi i tak skomplikowanymi warunkami motywacji, że niemożliwe jest przedstawienie | wyczerpujących opisów, takich jakie stosuje się zazwyczaj przy prezentowaniu eksperymentów przeprowadzonych w laboratoriach, gdzie sytuacja bodźcowa może być proszczona, a zachowanie zwierzęcia może ; być zdeterminowane jednym, dominującym rodzajem motywacji. Po­nadto, postępowanie badawcze, jakie jest możliwe poza laboratorium, wyklucza dokonywanie tak obiektywnej rejestracji zachowania, jak i w laboratorium. W związku z tym wyniki eksperymentów etologicz- I nych oparte są w większym stopniu niż wyniki eksperymentów labo­ratoryjnych na bezpośrednim pojmowaniu (conception) przez obserwa- i tora bodźców zewnętrznych, oddziałujących na zwierzę, oraz przyczyn reagowania zwierzęcia i sposobu, w jaki to zrobiło”.

TEORIA REVONTLOWA

12

Psycholog duński Ivan Reventlow wniósł oryginalny wkład do psychologii, wzbudzający zainteresowanie z wielu po­wodów.Po pierwsze, Reventlow od początku zmierzał do zintegro­wania etologii z psychologią człowieka — chodziło mu zwłasz­cza o zastosowanie metod etologicznych do badania problemów psychoanalitycznych. Po drugie, dokonał on tej integracji przez wprowadzenie modelu matematycznego jako głównego narzędzia integracji. Po trzecie, w swojej argumentacji za taką integracją Reventlow przedstawił wiele oryginalnych i systematycznie ze sobą powiązanych metatwierdzeń, mają­cych istotne znaczenie dla naszych celów. Po czwarte, teoria Reventlowa może być uznana za teorią motywacji — moty­wacji zachowania związanego z gniazdem u trójkolczastego ciernika.Główną jego pracą jest książka Studier aj komplicerede psy- kobiologiske joenomener. W książce tej przedstawia on główne wyniki swoich badań eksperymentalnych nad zacho­waniem związanym z gniazdem u trójkolczastego ciernika(Gasterosteus aculeatus). Wyniki są podsumowane w postaci modelu matematycznego i przedstawione w wysoce rozwinię- j: tym ujęciu metateoretycznym.Poniższa analiza systematologiczna oparta jest na nie opubli­kowanym studium opracowanym przez jednego z moich ma­gistrantów J0rna Thaninga Christiansena.